Bạn có từng mở một túi matcha mới và ấn tượng bởi màu xanh tươi, hương thơm rõ ràng cùng vị umami đặc trưng? Nhưng chỉ sau một thời gian, bột matcha có thể trở nên xỉn màu hơn, hương thơm giảm và vị cũng không còn “tươi” như lúc đầu.Nhiều người gọi hiện tượng này là matcha đang “bị oxy hóa”.

Vậy matcha có thực sự “thở” sau khi mở túi? Thực tế, đây là cách nói đơn giản để mô tả việc bột matcha bắt đầu tiếp xúc nhiều hơn với oxy, ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm từ môi trường. Những yếu tố này có thể thúc đẩy quá trình oxy hóa và làm chất lượng matcha suy giảm theo thời gian.

Matcha có thực sự “thở” sau khi mở túi?

Matcha không “thở” theo nghĩa sinh học như con người hay thực vật sống. Tuy nhiên, ngay sau khi bao bì được mở, bột matcha bắt đầu tiếp xúc trực tiếp với môi trường xung quanh.

Trong túi kín, matcha được hạn chế tiếp xúc với oxy, hơi ẩm và ánh sáng. Khi mở túi, mỗi lần lấy bột ra rồi đóng lại, một lượng không khí mới lại đi vào bao bì. Chính sự tiếp xúc lặp lại này tạo điều kiện cho các phản ứng hóa học diễn ra nhanh hơn.

Nói cách khác, “matcha thở” có thể hiểu là matcha bắt đầu tiếp xúc nhiều hơn với môi trường bên ngoài, đặc biệt là oxy.Điều này không có nghĩa matcha vừa mở túi đã bắt đầu hỏng. Quá trình thay đổi chất lượng thường diễn ra từ từ và tốc độ phụ thuộc vào cách bảo quản.

Điều gì xảy ra với matcha khi tiếp xúc với không khí?

Matcha là loại bột trà rất mịn, được tạo ra từ lá trà được che bóng trước thu hái, hấp, làm khô và nghiền thành bột. Vì toàn bộ phần lá được sử dụng nên matcha chứa nhiều hợp chất tự nhiên khác nhau. Khi tiếp xúc với oxy trong thời gian dài, một số hợp chất trong matcha có thể bị biến đổi.

Đặc biệt, chlorophyll là nhóm sắc tố quan trọng góp phần tạo nên màu xanh đặc trưng của matcha. Khi chất lượng sắc tố bị ảnh hưởng bởi quá trình bảo quản, màu xanh tươi có thể dần trở nên kém rực rỡ, xỉn hoặc ngả vàng.

Bên cạnh màu sắc, các hợp chất tạo nên hương thơm và vị đặc trưng của matcha cũng có thể thay đổi. Vì vậy, một túi matcha được bảo quản không tốt có thể không còn mùi thơm tươi như lúc mới mở.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng màu sắc thay đổi không phải lúc nào cũng chỉ do oxy hóa. Nhiệt độ cao, ánh sáng, độ ẩm, tuổi sản phẩm và điều kiện bảo quản đều có thể ảnh hưởng đến chất lượng matcha.

4 yếu tố khiến matcha oxy hóa nhanh hơn

1. Oxy trong không khí 💨

Đây là yếu tố dễ gặp nhất sau khi mở bao bì. Mỗi lần mở túi, không khí chứa oxy đi vào bên trong. Nếu túi được mở liên tục và không đóng kín sau khi sử dụng, matcha sẽ có nhiều cơ hội tiếp xúc với oxy hơn.

Vì vậy, thay vì mở cả túi lớn nhiều lần trong ngày, người dùng có thể chia matcha thành những phần nhỏ phù hợp với tần suất sử dụng.

2. Ánh sáng ☀️

Ánh sáng, đặc biệt là ánh sáng mạnh, có thể thúc đẩy các phản ứng làm suy giảm chất lượng của một số hợp chất nhạy sáng. Đó là lý do matcha thường được đóng trong bao bì có khả năng hạn chế ánh sáng.

Sau khi mở túi, không nên để matcha ở nơi có ánh nắng trực tiếp như cạnh cửa sổ, gần bếp hoặc khu vực thường xuyên có ánh sáng mạnh.

3. Nhiệt độ 🌡️

Nhiệt độ cao có thể làm tốc độ của nhiều phản ứng hóa học tăng lên, đồng thời ảnh hưởng đến hương thơm và chất lượng của matcha.Một túi matcha để lâu ở nơi nóng sẽ có nguy cơ xuống chất lượng nhanh hơn so với sản phẩm được bảo quản trong điều kiện mát và ổn định.

Đặc biệt tại khí hậu nóng ẩm như Việt Nam, việc bảo quản matcha cần được chú ý hơn.

4. Độ ẩm 🌦️

Matcha có dạng bột rất mịn nên dễ bị ảnh hưởng bởi hơi ẩm từ môi trường.Nếu hơi ẩm xâm nhập vào túi, bột có thể bị vón cục, thay đổi cấu trúc và giảm chất lượng. Độ ẩm cũng tạo điều kiện không thuận lợi cho việc bảo quản thực phẩm dạng bột.

Vì vậy, không chỉ oxy mà cả độ ẩm cũng là “kẻ thù” quan trọng của matcha sau khi mở túi.

Matcha bị oxy hóa có uống được không?

Đây là câu hỏi rất nhiều người quan tâm. Cần phân biệt giữa matcha bị oxy hóa hoặc suy giảm chất lượng và matcha đã bị hư hỏng.

Nếu matcha chỉ có dấu hiệu màu sắc kém tươi, hương thơm giảm hoặc vị không còn đậm như ban đầu nhưng vẫn được bảo quản đúng, điều đó không đồng nghĩa sản phẩm chắc chắn đã hỏng.

Ngược lại, nếu matcha xuất hiện dấu hiệu bất thường như:

• Có mùi mốc hoặc mùi lạ rõ rệt.

• Xuất hiện nấm mốc.

• Bột bị ẩm bất thường hoặc có dấu hiệu nhiễm nước.

• Bao bì bị hư hỏng khiến sản phẩm không còn được bảo vệ.

• Có sự thay đổi bất thường về trạng thái hoặc mùi vị.

thì không nên tiếp tục sử dụng. Một nguyên tắc đơn giản là: đừng chỉ nhìn màu xanh để đánh giá matcha có còn sử dụng được hay không. Hãy kiểm tra cả mùi, trạng thái bột, điều kiện bảo quản và thông tin hạn sử dụng của sản phẩm.

Cách bảo quản matcha sau khi mở túi

Để hạn chế quá trình oxy hóa và giúp matcha giữ chất lượng tốt hơn, hãy chú ý 5 nguyên tắc sau.

✨Thứ nhất, đóng kín ngay sau khi lấy matcha. Không nên để túi mở trong thời gian dài.

✨Thứ hai, hạn chế số lần mở túi. Nếu sử dụng lượng lớn, có thể chia thành các phần nhỏ để giảm việc toàn bộ lượng matcha liên tục tiếp xúc với không khí.

✨Thứ ba, tránh ánh sáng trực tiếp. Nên đặt matcha trong bao bì kín, ở khu vực tối và mát.

✨Thứ tư, tránh nhiệt và độ ẩm. Không đặt matcha gần bếp, máy pha, cửa sổ hoặc những nơi có nhiệt độ và độ ẩm cao.

✨Thứ năm, nếu bảo quản trong tủ lạnh, cần hạn chế ngưng tụ hơi nước. Matcha lấy từ môi trường lạnh ra có thể gặp hiện tượng ngưng tụ nếu mở bao bì ngay khi còn lạnh. Vì vậy, nên để bao bì kín thích nghi với nhiệt độ môi trường trước khi mở, đồng thời luôn giữ sản phẩm tránh tiếp xúc trực tiếp với hơi ẩm.

Với từng sản phẩm cụ thể, người dùng cũng nên ưu tiên hướng dẫn bảo quản được nhà sản xuất ghi trên bao bì.

Matcha “thở” càng nhiều thì càng nhanh mất chất lượng?

Có thể hiểu đơn giản như thế này: càng nhiều lần tiếp xúc với oxy, ánh sáng, nhiệt và độ ẩm không phù hợp thì nguy cơ chất lượng matcha suy giảm càng cao.

Nhưng không nên hiểu rằng chỉ cần mở túi một lần là matcha sẽ nhanh chóng bị oxy hóa hay mất toàn bộ giá trị.

Chất lượng matcha sau khi mở phụ thuộc vào nhiều yếu tố: chất lượng nguyên liệu ban đầu, quy trình sản xuất, bao bì, điều kiện vận chuyển, nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng và cách người dùng bảo quản.

Vì vậy, câu chuyện về matcha “thở” thực chất là câu chuyện về kiểm soát môi trường sau khi mở bao bì.

Matcha không thực sự “thở” theo nghĩa sinh học. Đây là cách diễn đạt dễ hiểu cho quá trình bột matcha bắt đầu tiếp xúc với oxy và môi trường bên ngoài sau khi mở túi. Theo thời gian, oxy hóa cùng tác động của ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm có thể khiến matcha giảm độ tươi của màu sắc, hương thơm và hương vị.

Nếu muốn giữ matcha lâu hơn ở trạng thái tốt, hãy nhớ nguyên tắc: kín – mát – khô – tránh sáng – hạn chế mở túi nhiều lần. Có thể chiết ra nhiều túi nhỏ để tránh việc mở túi nhiều lần!

Đặc biệt với các dòng matcha Nhật Bản cao cấp, bảo quản đúng không chỉ giúp giữ màu xanh đẹp mà còn góp phần duy trì trải nghiệm hương vị đặc trưng của sản phẩm.

JFJ Việt Nam cung cấp các dòng matcha Nhật Bản phục vụ cả nhu cầu pha uống, làm bánh và ứng dụng F&B. Khách hàng có thể liên hệ JFJ để được tư vấn dòng matcha phù hợp với mục đích sử dụng.